بررسي ارتباط گونه هاي گياهي با ويژگي هاي مورفومتري نبكاهاي شهرستان خوروبيابانك

Investigating the relationship plant species with morphometric characteristics of nebkha in The county of Khoor va biabanak

آخوند مهدي akhond Mahdi

كلانتري سعيده Kalantari Saeideh

صادقي نيا مجيد Sadeghinia Majid , تازه مهدي Tazeh Mahdi

مديريت و كنترل بيابان

كشاورزي و منابع طبيعي

مهندسي طبيعت

91ص

مورفومتري , نبكا , اشنان , گز , خورو بيابانك

morphometric , Nebka , Gaz , Khorobiabanak

فرسايش بادي بعنوان يكي از معيارهاي اصلي فرآيند بيابانزايي بوده و در اغلب استان¬هاي بياباني كشور ديده مي¬شود. فرسايش بادي در مناطق برداشت، محل رسوب، رخساره هاي مختلفي را ايجاد مي كند كه يكي از آنها نبكا است. هنگام وزش باد مقداري خاك و ماسه پس از برخورد به مانع گياهي به زمين خواهد افتاد. در پشت مانع گياهي به دليل خلاء ايجاد شده نيز مقداري خاك و ماسه انباشته مي¬شود. چون گياه براي ادامه حيات خود بوسيله ريشه ها از رطوبت لايه هاي زيرين خاك و منابع زير زميني آب استفاده ميكند خاك اطراف بوته از رطوبت بيشتري برخوردار است. اين رطوبت نسبي باعث تثبيت خاك و ماسه اطراف گياه مي شود. از گياهان بومي مهم شهرستان خوروبيابانك كه مي‌تواند خود را در برابر فرسايش بادي حفظ كند و نبكا را تشكيل دهد، گونۀ هاي گز و اشنان هستند. اين تحقيق با هدف بررسي ارتباط گونه هاي گياهي با ويژگي¬هاي مورفومتري نبكاهاي شهرستان خوروبيابانك، 80 نبكا مورد مطالعه قرار گرفت. به‌منظور بررسي ويژگي‌هاي مورفومتري نبكاها و مورفولوژي گياهي آن، پارامترهايي همچون طول، عرض، ارتفاع وشيب دامنه نبكاها و تاج پوشش گياهي هر كدام به‌صورت مجزا اندازه‌گيري شد. با استفاده ارتباط حاصل از آناليز رگرسيون ساده بين خصوصيات مورفومتري نبكا و مورفولوژي گونه گياهي در دو وضعيت گز و اشنان با يكديگر مقايسه گرديد. وجود ارتباطات متفاوت بين مؤلفه¬هاي مورفومتري نبكا و پوشش گياهي حاكي از عملكرد متفاوت گونه¬ها در توسعه نبكاست و با توجه به نتايج آناليز رگرسيون و جداول مربوط به ارتفاع گياه مي¬توان نتيجه گرفت كه هرچه ارتفاع گياه بيشتر مي¬شود ارتفاع نبكا نيز افزايش يافته و برعكس. همچنين در بررسي وضعيت مساحت نسبت به ارتفاع نبكا مي¬توان گفت كه در گياه گز وضعيت ارتفاع نبكاها نسبت به گونه گياهي اشنان بالاتر و از رابطه معني داري برخوردار است هرچه ارتفاع گياه بيشتر مي¬شود ارتفاع نبكا نيز افزايش مي¬يابد.

Process and is seen in most desert provinces of the country. Wind erosion in the harvested areas, the sediment site, creates various facies, one of which is Nebka. When the wind blows, some soil and sand will fall to the ground after being hit by vegetation barrier. The back of the plant barrier also accumulates some soil and sand due to the vacuum created. Because the plant uses moisture from the bottom layers of the soil and groundwater resources to sustain its life by the roots, the soil around the plant has more moisture. This relative humidity stabilizes the soil and sand around the plant. The most important indigenous plants in the Khourobiabank township that can protect themselves against wind erosion and form Nebka are Gaz and Ashan species. The purpose of this study was to investigate the relationship between plant species and morphometric Nebka characteristics of Nebkas in Khorobiabanak, 80 Nebka. To evaluate morphometric features of Nebkas and morphology of its plant, the parameters such as length, width, height and slope domain of Nebkas and crown vegetation were measured separately. Simple regression analysis was used to compare the morphometric characteristics of Nebka and the morphology of the plant species in both Gaz and Ashan conditions. Different relationship between morphometric components of Nebka and vegetation indicate different species performance in Nebka development and according to the results of regression analysis and plant height tables, it can be concluded as the height of the plant increases ,the height of the Nebka increases and vice versa. It can also be said that in the examining the surface area relative to the height of the Nebka , in Gaz plant ,the height of the Nebka status is higher than that of Ashnan plant species and has a significant relationship , as the height of the plant increases , the height of the Nebka increases.

3/5/2019 12:00:00 AM

133

NE59

خانم فتوحي