اثر اختلاط آب شور و پساب تصفيه خانه‌ي شهر يزد بر خصوصيات رويشي نهال انار رقم ملس يزدي

Effect of blending saline water and refinery wastewater of Yazd city on vegetative characteristics of rooted cutting pomegranate cv. Malas-e Yazdi

سلطاني گردفرامرزي ولي Soltani Gerdframarzi Vali

جعفري نجف آبادي اعظم Jafari Najafabadi Azam , كمالي علي آباد كاظم Kamali Aliabad Kazem

وظيفه شناس محمدرضا Vazifehshenas Mohammadreza

علوم و مهندسي باغباني گرايش درختان ميوه

كشاورزي و منابع طبيعي

علوم و مهندسي باغباني

132ص

انار , پساب , سديم , شوري , كلر

Pomegranate , Wastewater , Na , Salinity , Cl

انار (Punica granatum)، به¬عنوان يكي از محصولات نيمه¬گرمسيري بومي ايران، به شرايط اقليمي گرم و خشك سازگار است. با توجه به كمبود منابع آبي و شور شدن منابع آب زيرزميني به دليل بهره‌برداري ناصحيح و كاهش نزولات جوي، بهره‌برداري از منابع آبي نامتعارف و از جمله پساب ضرورت دارد. اختلاط پساب با آب شور اثرات منفي ناشي از شوري را كاهش داده و توليد محصول را در اين شرايط بهبود مي¬بخشد. به¬منظور استفاده از اين دو منبع آبي نامتعارف (آب شور و پساب) در آبياري نهال-هاي يك¬ساله‌ي انار رقم ملس يزدي، پژوهشي در قالب طرح بلوك¬هاي كامل تصادفي با هشت تيمار آبي در سه تكرار با هدف بررسي اثر اختلاط آب شور و پساب تصفيه¬خانه‌ي شهر يزد بر نهال¬هاي يك¬ساله انار رقم ملس يزدي انجام گرديد. پس از كشت و استقرار سه ماهه‌ي نهال¬ها، دو تيمار آب شور بدون پساب و آب شور داراي پساب در چهار سطح شوري (2/1= شاهد، 4، 7 و 10 دسي¬زيمنس بر متر) تهيه و به‌تدريج اعمال گرديد. پس از چهار ماه اعمال تيمار در انتهاي آزمايش صفات رويشي و برخي صفات فيزيولوژيكي نهال¬ها اندازه¬گيري و داده¬هاي به دست آمده مورد تجزيه‌وتحليل قرار گرفت. نتايج نشان داد پساب بر صفات رويشي مانند ارتفاع، حجم تاج، سطح و تعداد برگ و همچنين كلروفيل كل، دماي برگ، نشت يوني و پرولين اثري نداشت، اما تيمار شوري بر صفات مذكور اثر منفي معني¬داري در سطح پنج درصد داشت. قندهاي محلول و محتواي نسبي آب برگ تحت تأثير شوري و پساب قرار نگرفت. غلظت سديم و كلر برگ در نهال¬هاي تحت تيمار آب شور داراي پساب در سطوح شوري هفت و 10 دسي-زيمنس بر متر آب آبياري، به‌طور معني¬داري افزايش يافت. تيمار شوري باعث افزايش معني¬دار (05/0P<) غلظت ازت، آهن و منيزيم و كاهش غلظت روي در برگ شد؛ بنابراين پساب تصفيه¬خانه‌ي شهر يزد اثر منفي بر رشد رويشي نهال¬هاي انار نداشت و مي¬توان از آن براي رقيق¬سازي آب شور تا چهار دسي¬زيمنس بر متر به‌منظور آبياري نهال انار استفاده نمود.

Pomegranate (Punicagranatum) as one of the native subtropical crops of Iran, is compatible with warm and dry conditions. Regarding to the scarcity of water resources and salinization of groundwater resources due to wrong utilization and low rainfall, it is necessary to use unusuall water resources like wastewater. Mixing of wastewater with saline water will reduce the negative effects of salinity and improve crop production in these conditions. This study was carried out in order to use the blend of these two resources (saline water and wastewater) for irrigation of one year rooted cuttings pomegranate cv. Malas-e Yazdi with 8 treatments and 3 replications in a randomized complete block design. After cultivation and establishment of cuttings rooted pomegranate for 3 months, two water treatments including saline water without wastewater and saline water with wastewater in 4 salinity levels (control=1.2, 4, 7 and 10 ds/m). After four months, at the end of experiment, vegetative and some physiological characteristics of cuttings were measured and data were analyzed. The results showed that wastewater treatment had no significant effect on the vegetative traits such as height, crown size, leaf surface and number of leaves as well as chlorophyll, leaf temperature, ion leakage and proline while saline water treatment had negative significant effect on these characteristics at 5% level. Soluble sugars and leaf relative water content were not affected by salinity and wastewater. Sodium and chloride concentration of leaves were increased significantly at 7 and 10 dS/m salinity levels of irrigation with diluted saline water by wastewater. Salinity treatment increased nitrogen, iron and magnesium concentration and decreased amount of zinc in leaves significantly (P<0.05). Therefore Yazd refinery wastewater had no negative effect on the pomegranate vegetative growth and it can be used in order to diluting saline water down to 4 dS/m level for irrigation pomegranate cuttings in nurseries.

6/4/2016 12:00:00 AM

152

HS26

خانم فتوحي