بررسي سيستم هشدار اوليه بيابان‌زايي با توجه به دومعيار آب و اقليم (مطالعه موردي: اردكان)

investigation of the desertification early warning system according to two criteria: water and climate (case study: Ardakan)

مهديزاده اردكاني احمدرضا Mehdizadeh Ahmadreza

كلانتري سعيده Kalantari Saeedeh

تازه مهدي Tazeh Mahdi , صادقي نيا مجيد Sadeghinia Majid

مديريت و كنترل بيابان

كشاورزي و منابع طبيعي

مهندسي طبيعت

75ص

بيابان زدايي , اردكان , IMDPA , GIS

Desertification , ARDAKAN, , IMDPA, , GIS

خشكسالي يكي از مخرب ترين بلاياي طبيعي است كه در اغلب مناطق مختلف ايران اتفاق مي¬افتد. امروزه توسعه و گسترش فعاليت¬هاي انساني در طبيعت، به¬ويژه در اقليم¬هاي خشك و نيمه¬خشك آنچنان گسترش يافته كه واژه بيابان را دستخوش تحول نموده است و با اضافه شدن پسوند، مفاهيم جديدي چون بيابان¬زايي و بيابان زدايي را در فرهنگ لغات وارد نموده است. در اين پژوهش به منظور پايش بيابان¬زايي منطقه اردكان از دو معيار آب و اقليم استفاده گرديده است. بعد از آماده سازي داده¬ها با استفاده از جدول امتياز¬دهي مدل IMDPA هريك از شاخص ها به صورت لايه¬هاي اطلاعاتي وارد محيط نرم¬ افزار Arc GIS شد. سپس با به¬كارگيري روش كريجينگ شاخص¬هاي هر معيار ناحيه بندي شده و نقشه¬هاي هر شاخص تهيه گرديد. در نهايت با استفاده از ميانگين هندسي، نقشه¬هاي تهيه شده هر شاخص با هم ادغام شده و نقشه نهايي بر اساس مدل ايراني ارزيابي پتانسيل بيابان زايي (IMDPA ) از منطقه مورد مطالعه تهيه گرديد. نتايج تحقيق نشان داد كه شاخص EC بيشترين و شاخص افت آب¬زيرزميني منطقه داراي كمترين تاثير در بيابان¬زايي است. سرانجام نتايج تلفيق لايه¬ها و تهيه نقشه نهايي منطقه نشان داد كه 89/56 درصد منطقه با مساحتي نزديك به 118046 هكتار در شرايط بيابان¬زايي متوسط در بخش غرب منطقه و قسمتي از مركز منطقه را در بر مي¬گيرد. و 99/39 درصد با مساحت تقريبي 82978 هكتار در شرايط بيابان¬زايي شديد در بخش هاي شرقي و قسمت كوچكي از مركز منطقه قرار مي¬گيرد. در نهايت با نتايج به¬دست آماده مي توان گفت روند بيابان¬زايي از منظر اين دو اقليم رو به گسترش مي باشد. و وقوع بيابان¬زايي با شدت بيشتري در دهه¬هاي آتي قابل مشاهده مي باشد.

Desertification is a major challenge in Iran. Today, the development and expansion of human activities in nature, especially in dry and semi-arid climates, has become so widespread that the word "wilderness" has undergone a change, and by adding a suffix or prefix, new concepts such as desertification and Desertification has been introduced into the dictionary. In this study, two criteria of water and climate were used for desertification monitoring in the study area. After preparing the data using IMDPA model rating table, each of the indicators was entered as information layers into Arc GIS software environment. Then, by applying the Kriging method, the indicators of each criterion were zoned and maps of each index were prepared. Finally, using the geometric mean, the maps of each indicator were merged and the final map was prepared based on the IMDPA model from the study area. The results of the study showed that the EC index is the highest and the index of groundwater drainage has the least effect on desertification. Finally, with the results, it can be argued that the desertification process is expanding from the perspective of these two climates. And more severe desertification can be seen in the coming decades.

2/4/2019 12:00:00 AM

25

NE 3

خانم فتوحي