اثربخشي توانمندسازي شناختي بر حافظه فعال و پردازش ديداري- فضايي دانش آموزان داراي اختلال خواندن دوره دوم ابتدايي

The effectiveness of cognitive empowerment on active memory and visual-spatial processing student with reading disorder second elementary course

عباسي سارا Abbasi Sara

بهجتي اردكاني فاطمه Behjati Ardakani Fatemeh

مشاوره گرايش مشاورهي مدرسه

كارشناسي ارشد

علوم انساني و علوم اجتماعي

مشاوره

160ص

توانمندسازي شناختي , حافظه فعال , پردازش ديداري-فضايي , اختلال خواندن

Cognitive empowerment , working memory , visual-spatial processing , reading disorder

اختلال خواندن يكي از رايج‌ترين انواع اختلالات يادگيري است كه ممكن‌است مشكلاتي را در زمينه‌هاي سرعت پردازش، حافظه فعال، ترتيب و توالي، ادراك ديداري- شنيداري، ديداري-فضايي و مهارت هاي حركتي به همراه داشته باشد، كه با نقص در توانايي شناخت واژه ها، خواندن كند و نادرست و فهم ضعيف، در غياب هوش پايين يا نقص حسي قابل ملاحظه، مشخص مي‌شود. پژوهش حاضر با هدف اثربخشي آموزش توانمندسازي شناختي بر حافظه فعال و پردازش ديداري-فضايي دانش آموزان داراي اختلال خواندن دوره دوم ابتدايي انجام شد. روش پژوهش نيمه آزمايشي از نوع طرح پيش آزمون- پس آزمون با گروه كنترل و با روش نمونه گيري هدفمند بود. جامعه آماري پژوهش شامل كليه دانش آموزان داراي اختلال خواندن مشغول به تحصيل در مدارس عادي در شهرستان اردكان بود كه در سال 1400-1399 مشغول تحصيل بودند. نمونه آماري پژوهش حاضر 24 بودند كه به صورت نمونه¬گيري هدفمند، به صورت تصادفي در گروه آزمايش (12 نفر) و گروه كنترل (12نفر) قرار گرفتند. گروه آزمايش به مدت 9 جلسه 60 دقيقه اي آموزش توانمندسازي شناختي را دريافت كردند و گروه كنترل نيز در ليست انتظار باقي ماندند. جمع آوري دادهها براساس آزمونهاي حافظه فعال دانيمن و كارپنتر، تكليف بلوك هاي كرسي انجام پذيرفت. تجزيه و تحليل اطلاعات بدست آمده از اجراي پرسشنامه با استفاده از نرم افزار Spss 26 در دو قسمت اطلاعات توصيفي (ميانگين، انحراف معيار، جداول فراواني) و اطلاعات استنباطي (آزمون تحليل كوواريانس چند متغيره) انجام پذيرفت. تجزيه و تحليل داده‌ها با تحليل كوواريانس چند متغيره نشان داد كه آموزش توانمندسازي شناختي بر افزايش ظرفيت حافظه فعال (000/0>P، 98/29=F) و ادراك ديداري-فضايي (000/0>P، 65/22=F) تأثير معناداري داشته است. مطابق يافته‌هاي تحقيق ميتوان نتيجه گرفت كه آموزش توانمندسازي شناختي در افزايش گنجايش حافظه فعال و ادراك ديداري-فضايي دانش آموزان داراي اختلال خواندن اثربخش است. بنابراين، از آموزش توانمندسازي شناختي ميتوان در كنار ديگر مداخلات استفاده كرد تا بتوان مشكلات دانش‌آموزان دچار اختلال خواندن را كاهش داد.

Dyslexia is one of the most common types of learning disabilities that may be accompanied with processing speed, working memory, sequencing, visual-auditory perception, visual-spatial attention, and motor skills, which can be characterized by defects in the ability to recognize words, slow and incorrect reading and weak perception in the absence of low intelligence or significant sensory impairment. The purpose of this study was to investigate the effectiveness of cognitive empowerment training on working memory and visual -spatial processing of students with dyslexia in the elementary second grade. The research method was semi-experimental from the type of pretest-posttest design with control group and purposive sampling method. The study's statistical population consisted all students with dyslexia who were studying at normal schools of Ardakan city, in 2021 - 2022. The statistical sample of this study was 24 people that, by using purposive sampling, were placed randomly in the experimental group (12 people) and the control group (12 people). The experimental group received cognitive empowerment training for 9 (60-minute) sessions and the control group remained in the waiting list. Data collection was performed based on Daneman and Carpenter working memory tests and Corsi-Block tasks. The analysis of data obtained from the questionnaires was carried out using SPSS 26 software in two parts of descriptive statistics (mean, standard deviation and frequency tables) and inferential statistics (multivariate analysis of covariance test, MANCOVA). Data analysis with multivariate analysis of covariance suggested that cognitive empowerment training had a significant effect on increasing the capacity of working memory (P<0.000, F=29.98) and visual- spatial attention (P<0.000, F=22.65). According to the study's results, it can be concluded that cognitive empowerment training is effective in increasing the capacity of working memory and visual-spatial attention of students with dyslexia. Therefore, cognitive empowerment training can be used along with other interventions to reduce the problems of students with dyslexia.

2/26/2022 12:00:00 AM

363

C63

سارا عباسي