كليدواژه لاتين :
blood money, loss,types of blood money , repel loss
چكيده :
ميزان ديه طبق روايات بر اساس يكي از شش موارد تعيين ميشود. در اينكه بتوان همهي موارد را به عنوان اصلي براي پرداخت ديه انتخاب كرد اختلافنظر وجود دارد. نظري كه صحيحتر به نظر ميرسد اصل بودن يكصد شتر است. امروزه ارزش يكصد شتر با ميزان فعلي ديه همخواني ندارد و اين امر موجب شده است تا ضررهايي به وجود بيايد. ازاينرو مطلبي كه مطرح ميشود اين است كه ميزان ديه بايد بتواند ضررهاي موجود را برطرف كند. ازجملهي اين ضررها جبران نشدن ضرر وارده، عدم بازدارندگي از وقوع جرم و اصلاح مجرم است. اين مطلب از اهميت بالايي برخوردار است كه ديه بتواند ضررهاي موجود را برطرف كند و وضع مجنيعليه را به حالت سابق برگرداند. در ماهيت فقهي و حقوقي ديه اين تحقيق به ماهيت آن اشاره دارد. دراينباره چهار نظريه وجود دارد. اين نظريهها عبارتاند از 1- ديه به عنوان مجازات محض 2- ديه به عنوان جبران خسارت 3-تفكيك در ماهيت ديه 4- ماهيت مستقل درعينحال تلفيقي ديه. با استقراء در قانون مجازات اسلامي ماهيت مستقل درعينحال تلفيقي ديه به دست آمد و اين ماهيت ديه نيز با دقت در آراي مشورت حقوقي حاصل ميشود. در تحليل مباني ديه به ميزان و موارد آن اشاره ميشود كه فقها به برابري ديه زن و مرد مسلمان تا يكسوم ديه نظر دادند. از اين نسبت كه ديه بيشتر شود ديهي زن نصف ديه مرد است. اين نظر بنا بر نقص زنان نبوده و به جبران خسارتي مربوط است كه به مرد وارد شده است چراكه مرد در جامعه مسئول تامين نيازهاي خانواده شناخته ميشود. در تعيين ملاك ديه خسارات مازاد بر ديه مورد بررسي قرار ميگيرد كه مبناي اين موضوع اختلافي، ميزان فعلي ديه است. از فلسفهي مجازات برداشت ميشود، ميزان ديه بايد به اندازهاي باشد كه برابري ميان جرم با مجازات را برقرار كرده و مجرم را نيز اصلاح كند. با توجه به تنصيف ديهي زنان جنبهي بازدارندگي جنايات عليه آنان تضعيف ميشود. اين مهم با فلسفهي مجازات همخواني ندارد. از طرفي برخي از زنان در جامعه هستند كه مسئوليت تامين نيازهاي اقتصاد خانوادهي خود را بر عهده دارند، ميزان فعلي ديه نيز، اين خسارات جبران را نميكند. اين دو مسئله موجب ميشود تا اينكه در ميزان ديه تاملي صورت گرفته و به تغيير ميزان آن توجه شود. در ادامه براي تعيين معيار و ميزان ديه به قاعدهي وجوب دفع ضرر محتمل اشاره ميشود. ضررهايي در ميزان فعلي ديه وجود دارد كه پيشازاين به آنها اشاره شد كه طبق قاعده بايد آنها را دفع كرد. يكي از اين ضررهاي احتمالي علاوه بر موارد مذكور كه به جمعيت كشور نيز ارتباط دارد، سقط جنين است. با تغيير در ميزان ديه، ضرر محتمل كم شدن جمعيت و افزايش سقط جنين دفع ميشود. براي برقراري عدالت بايست قاعدهي مقابلهبهمثل نيز در اين مورد اجرا شود. ازاينرو اين قاعده مورد بررسي قرار ميگيرد و از آن تغيير در ميزان ديه برداشت ميشود. در اين تحقيق به ايجاد معياري براي ديه دست يافته ميشود. معياري كه موجب ميشود تا ميزان ديه اگر طبق آنها تعيين شود ضررهاي احتمالي مثل عدم برابري جرم با مجازات دفع شود و مطلب خسارات مازاد بر ديه سالبه به انتفاء موضوع باشد. با توجه به اين معيار به تغيير ميزان ديه نظر داده ميشود.
چكيده انگليسي :
According to the narrations, the amount of blood money is determined based. There is disagreement as to whether all items can be selected as the principal for the payment of the ransom. The theory that seems more correct is that one hundred camels are original. Today, the value of one hundred camels does not match the current amount of blood money, and this has caused losses. Therefore, the point is that the amount of blood money should be able to compensate for the existing losses. Among these damages are non-compensation of the damage, non-prevention of crime and correction of the offender. It is very important that the ransom can cover the existing losses and return the situation of the victim to its previous state. In the jurisprudential and legal nature of diyat, this research refers to its nature. There are four theories about this. These theories are: 1- Diyat as a pure punishment 2- Diyat as compensation 3. Separation in the nature of diyat 4- Independent nature at the same time as a combination of diyat. With the induction in the Islamic Penal Code, the independent nature of the diyat was obtained at the same time, and this nature of the diyat is also obtained carefully in the opinions of legal advice. In the analysis of the principles of diyat, it is pointed out to the extent and cases that the jurists considered the equality of diyat of a Muslim man and woman up to one third of the diyat. If the diyat is more than that, the diyat of a woman is half the diyat of a man. This view is not based on the shortcomings of women and is related to the compensation of the damage done to the man because the man is considered responsible for meeting the needs of the family in society. In determining the criterion of diyat, the damages in excess of diyat are examined, which is based on the difference in the current amount of diyat. Understood from the philosophy of punishment, the amount of blood money should be such that it establishes equality between crime and punishment and corrects the offender. Due to the halving of women's blood money, the deterrent aspect of crimes against them is weakened. This is not in line with the philosophy of punishment. On the other hand, there are some women in the society who are responsible for meeting the needs of their family economy, and the current amount of blood money does not compensate for these losses. These two issues cause the amount of blood money to be considered and the amount to be changed. In order to determine the criterion and amount of blood money, the rule of obligation to repay the possible loss is mentioned. There are disadvantages in the current amount of blood money that were mentioned earlier that should be avoided as a rule. One of these possible harms, in addition to the above cases, which is also related to the country's population, is abortion. By changing the amount of blood money, the potential harm of reducing the population and increasing the number of abortions is eliminated. In order to establish justice, the rule of retaliation must be applied in this case as well. Therefore, this rule is examined and a change in the amount of blood money is deducted. In this research, a criterion is created for blood money. A criterion that causes the amount of diyat, if determined according to them, to eliminate possible damages such as the inequality of the crime with the punishment, and the issue of damages in excess of diyat is negative to the annulment of the issue. According to this criterion, it is considered to change the amount of blood money.
