كليدواژه فارسي :
سيكلوفسفاميد , مارچوبه , بيضه , اسپرماتوژنز
كليدواژه لاتين :
Cyclophosphamide , Asparagus Officinalis L , testise , spermatogenesis
چكيده :
سرطان يك اصطلاح عمومي است، كه به مجموعهاي از بيماريهاي خطرناك اطلاق ميشود؛ كه ممكن است در بخشهاي مختلفي از بدن تأثير گذارد. سرطان دومين عامل مرگ و مير را پس از بيماريهاي قلبي و عروقي دارا ميباشد. درمان انواع سرطانها بسيار پيچيده بوده و كشف داروهاي جديد ضد سرطان، با اثر بخشي بالا، سميت كم كه به صورت انتخابي بر سلولها تأثير گذاشته و ارزان باشند، از دغدغههاي داروسازان است. سيكلوفسفاميد يك داروي ضدسرطان است كه سبب آلكيلاسيون DNA درسلولها ميشود. سيكلوفسفاميد يكي پركاربردترين داروهاي شيمي درماني الكيله كننده، جهت درمان انواع مختلفي از سرطانها و همچنين درمان بيماريهاي خود ايمن ميباشد. اين دارو علاوه بر خواص درماني، داراي عوارض جانبي متعددي از جمله سميت توليدمثل ميباشد. سيكلوفسفاميد با ايجاد استرس اكسيداتيو روي سلولهاي طبيعي و در حال تقسيم بدن بهخصوص آنهايي كه سرعت تكثير بالايي دارند، از جمله سلولهاي مغز استخوان، روده و بيضه اثرات جانبياش را اعمال ميكند. در مطالعات آزمايشگاهي هم ثابت شده كه سيكلوفسفاميد باعث تغييرات بافتي در بيضه حيوانات ميشود. تحقيقات زيادي هم نقش بارز سيكلوفسفاميد را در كاهش وزن اندام توليدمثل و كاهش سنتز DNA و پروتئين در اسپرماتوگونيها و تغييرات بيوشيميايي بافت بيضه و اپيديديم و بينظمي ترشح گنادها را ثابت كرده است. امروزه از گياهان دارويي به خصوص گياهان غني از تركيبات پليفنلي و فلاونوئيد به خاطر داشتن خاصيت آنتياكسيدان به عنوان عامل حفاظتي استفاده ميشود؛ از اين رو در اين پژوهش از مارچوبه كه داراي تركيبات ضدسرطاني و آنتياكسيداني همچون ساپونينها، فلاونوئيدها و هيدروكسي سيناماتها ميباشد، استفاده شد. ساير تركيبات مارچوبه شامل اسيدهايآمينه، آنتوسيانينها، روغنهاي فرار، تانن و رزين و... ميباشد. براي انجام اين پژوهش تعداد 36 سر موش صحرايي نر با محدوده وزني 220 گرم استفاده شد كه پس از يك هفته سازگاري با محيط، به صورت كاملاً تصادفي به 6 گروه شامل يك گروه كنترل، گروه سيكلوفسفاميد، دو گروه مارچوبه با دوز پايين و بالا و همچنين دو گروه سيكلوفسفاميد به همراه مارچوبه با دوز پايين و بالا تقسيم شدند. مدت زمان تيمارها 28 روز در نظر گرفته شد. بعد از 2 روز از آخرين دوز حيوانات وزن شدند و پس از خونگيري از قلب آنها براي اندازهگيري مقادير آنزيمهاي سرمي گلوتاتيون پراكسيداز و مالونديآلدهيد، حيوانات به روش آسان كشي تشريح شدند. هم چنين نمونه هاي اسپرم نيز از اپيديدم گرفته شد تا پارامترهاي اسپرم بررسي گردد. پس از تشريح، بيضه رتها نيز وزن شد و هم چنين مقاطع بافتي از بيضهها تهيه گرديد. نتايج در گروه دريافت كننده سيكلوفسفاميد تنها وزن بدن، بيضه، اپيديدم بهطور معنيدار (P <0/05) نسبت به گروه كنترل كاهش داشت. شاخصهاي اسپرماتوژنز و پارامترهاي مورفومتريك در اين گروه نسبت به گروه كنترل كاهش معنيدار (P <0/05) نشان دادند؛ و تغييرات مورفولوژيكي در بافت بيضه كه شامل آتروفي لولههاي منيساز، واكوئلدار شدن، پرخوني عروق خوني، تجمع مايعات ناشي از ادم بافتي و افزايش فضاي بينابيني در بافت همبندي مشاهده شد. در بررسي بيوشيميايي گروه سيكلوفسفاميد ميزان گلوتاتيون پراكسيداز در سرم كاهش و ميزان مالون ديآلدهيد در بافت بيضه افزايش معنيداري (P <0/05) نسبت به گروه كنترل نشان داد. گروه بدون سيكلوفسفاميد هم نسبت به كنترل مفيد بوده و افزايش طبقات اپيتليوم اسپرمزا را داشته است. بررسيهاي مقايسه ميانگين نشان داد كه مارچوبه داراي خواص آنتياكسيداني و ضدآپوپتوزي بر اثرات تخريبي سيكلوفسفاميد در بافت بيضه و سلول اسپرماتوژنيك ميباشد. مارچوبه باعث بهبود قابل توجهي در تمامي پارامترها شد. به نظر ميرسد تركيبات موجود در مارچوبه باعث مهار توليد متابوليتهاي فعال حاصل از سيكلوفسفاميد و اثرات مخرب آن بر بافت بيضه ميگردد.
چكيده انگليسي :
In spite of several decades’ fundamental clinical research and promising new therapeutic trials, cancer is still one of the leading causes of morbidity and mortality. One of the most important treatments for cancer is chemotherapy, which is performed by a variety of treatment regimens. Chemotherapy drugs can cause temporary, long-term, or permanent damage to the testicles in men. One of the common judges in chemotherapy is cyclophosphamide. Cyclophosphamide has been used specifically in many cancer treatments, such as ovarian, lung, and certain types of head, neck, and genitourinary tumors, especially the testicles, ovaries, and bladder. Today, medicinal plants, especially plants rich in polyphenolic compounds and flavonoids, are used as a protective agent due to their antioxidant properties. Therefore, in this study, Asparagus Officinalis which contains anti-cancer and antioxidant contains flavonoids that have different effects, including antioxidant and fertility enhancing effects. Due to the importance of this issue and the undeniable role of antioxidants in inhibiting free radicals and reducing oxidative stress, in this study, the role of Asparagus Officinalis improving the side effects of cyclophosphamide was investigated. For this purpose, 36 weighing approximately 200-250 g after a week of adaptation to the environment, completely randomly divided into 6 groups including a control group, a cyclophosphamide group, two groups of low and high dose and also two groups Cyclophosphamide was divided into low and high doses along with Asparagus Officinalis. The duration of treatments was 28 days. After this period, the consistency were weighed and then dissected by facilitation. Blood samples were also taken to testosterone and two enzymes, malondialdehyde and glutathione peroxidase. Also, sperm samples were taken from the epididymis to prepare sperm parameters. After dissecting the testes, it was weighed and also tissue sections were prepared from the testes. The results showed that animals in the cyclophosphamide group showed a significant decrease in body weight, testicular weight, testicular tissue cell count, sperm parameters, histomofometric results, spermatogenic indices compared to the control group. Also in the cyclophosphamide group, a significant increase in serum levels of malondialdehyde and a significant decrease in serum levels of testosterone and glutathione peroxidase were observed compared to the control group. While Asparagus Officinalis relative improvement in all of the above parameters. Therefore, it can be said that the results of this study showed that Asparagus Officinalis to its strong antioxidant properties by inhibiting free radicals can have a protective role against tissue damage caused by cyclophosphamide on the testis of rat.