بررسي رابطه گرانولومتري رسوبات بادي با ارتفاعات مختلف در بارخان‌ها (مطالعه موردي: منطقه دالمه اردكان)

Investigation of the Relationship between the Aeolian Sediments Granolometery and Barkhans of Various Heights (Case Study: Dalmeh Ardakan)

شفيعي شريف‌آبادي مسعود Shafiei Sharif Abadi Masoud

كلانتري سعيده Kalantari Saeideh

صادقي‌نيا مجيد Sadeghinia Majid , تازه مهدي Tazeh Mahdi

مديريت و كنترل بيابان

كشاورزي و منابع طبيعي

مهندسي طبيعت

66ص

بارخان , دامنه رو باد , دامنه پشت به باد , دانه‌بندي

Barkhan dunes , windward slopes , leeward slopes , granulation

تحليل اندازه دانه‌بندي رسوب ابزار مهمي براي شناسايي محيط رسوبي مي‌باشد. در حال حاضر براي بررسي اين مهم، از محاسبه آماري براي بسياري از نمونه‌ها استفاده مي‌شود. اين پژوهش سعي دارد به بررسي ويژگي‌هاي دانه‌بندي بارخان‌هاي منطقه پشت كوه معدن اردكان بپردازد. بدين صورت كه ابتدا منطقه‌ي موردمطالعه با استفاده از نرم¬افزار Google Earth شناسايي و سپس با سفر ميداني به منطقه، اقدام به نمونه‌برداري از 6 بارخان شد. به طوري كه 10 نمونه از دامنه پشت به باد و 10 نمونه از دامنه رو به باد بارخان در دو ارتفاع مختلف برداشت شد. پس از آن در آزمايشگاه، عمليات دانه‌بندي بر روي نمونه‌ها انجام شد. در نهايت، پارامترهاي آماري، از قبيل قطر ميانگين، جورشدگي، كج¬شدگي و كشيدگي تعيين گرديد. آنگاه، با انجام آزمون، معني¬دار بودن اختلاف هر يك از متغيرها در تپه‌هاي بارخان در دامنه رو به باد و پشت به باد بررسي شد. بررسي ويژگي‌هاي دانه‌بندي و ابعاد ذرات تپه‌هاي بارخان در دامنه رو به باد و دامنه پشت به باد نشان داد ساختاري از ذرات ريز، شامل ماسه ريز تا ماسه متوسط به‌طور عمده، در دامنه رو باد در ارتفاع صفر تا 2 متر ميانگين قطر ذرات 94/1 في (25/0 ميلي‌متر) و در ارتفاع 2 تا 4 ميانگين 97/1 في (26/0 ميلي‌متر) مي‌باشد. ميانگين قطر ذرات ماسه در دامنه پشت به باد در ارتفاع صفر تا 2 متر 09/2 في (27/0 ميلي‌متر) و در ارتفاع 2 تا 4 ميانگين 19/2 في (29/0 ميلي‌متر) مي‌باشد. نتايج نشان داد كه متغيرهاي قطر ميانگين، چولگي و جورشدگي در محدوده صفر تا 2 دامنه رو به باد و پشت به باد داراي اختلاف معني¬دار در سطح 95 درصد مي‌باشد و بين دو دامنه اختلاف معني¬داري در متغير كشيدگي مشاهده نشد. همچنين، مشخص شد در محدوده 2 تا 4 متري تپه¬هاي بارخان اختلاف معني¬داري بين متغيرهاي جورشدگي و كشيدگي در دو طرف دامنه رو به باد و پشت به باد وجود ندارد و در اين محدوده بين دو متغير قطر ميانگين و چولگي اختلاف معني¬دار در سطح 95 درصد مشاهده گرديد. نتايج مبين آن است كه جورشدگي ابعاد دانه‌هاي ماسه در ارتفاع 0 تا 2 متر با 2 تا 4 متر دامنه رو به باد و در ارتفاع 0 تا 2 متر با 2 تا 4 متر پشت به باد متفاوت است و اين ناشي از تفاوت تغييرات سرعت باد و تكامل تپه‌ها است.

An analysis of a sediment granulation size is an important tool for identifying the sedimentary environment Currently, a statistical estimation is used for studying this point of many samples.The study aims at searching for granulation features of a Barkhan dunes behind the mine mountain in Ardakan. In this way, first the studied area identified using Google Earth software andThen,With field studies,Was performed Sampling from 6 BarKhan.: 10 samples from leeward slopes, and 10 samples from windward slopes was taken in two different heights. Then, the granulation processes were performed on samples in the laboratory. Finally, statistical parameters such as average diameter, sorting, skewness and kurtosis were determined. Then, by doing a test, significant differencewere investigated between each of the variables in Barkhan dunes in windward and leeward. Studying of granulation properties and particles size of Barkhan dunes in windward and leeward showed that a combination of fine particles including fine sands and medium sands exists in the windward slopes at Height of 0to 2 meters, average of particles' diameter is:1.94 φ ( 0/25mm), and at an a Height of 2 to 4 meters, average of particles' diameter is :1.97 φ ( 0/26 mm). The average diameter of sand's particles in the leeward slopes, at Height of 0 to 2 meters is 2.09 φ (0/27 mm) and at an altitude of 2 to 4 meters is 2.19 φ (0/29 mm). The results showed that average diameter, skewness and sorting have a significant difference at 95% level in a range from 0 to 2 meters in leeward slopes and windward slopes, but there was no significant difference between 2 hillsides of skewness variables. Also, it was found that there is no significant difference between sorting and skewness variables on both sides of leeward slopes and windward in a range 2 to 4 meters in Barkhan dunes, but there was a significant difference between two variables of average diameter and skewness at 95% level. The results shows that the sorting sizes of sand grains is different. Height of 0 to 2 meters, with 2 to 4 meters in the leeward slopes and at an Height of 0 to 2 meters, with 2 to 4 meters in the windward slopes It is due to the difference of Changes in wind speed and evolution of the dune.

10/7/2017 12:00:00 AM

125

NE54

خانم فتوحي