كليدواژه فارسي :
گردشگري , آينده پژوهي , پيشران¬هاي اصلي گردشگري , محتمل¬ترين سناريوها , خط¬مشي¬هاي توسعه گردشگري.
كليدواژه لاتين :
Tourism , futures studies , The main drivers of tourism , The most likely scenarios , Tourism development policies
چكيده :
چكيده
گردشگري يكي از ابزارهاي مهم توسعه در جهان شناخته شده است. با وجود مزاياي فراواني كه مي¬توان براي صنعت گردشگري قائل شد، اگر برنامه¬ريزي صحيحي در اين زمينه انجام نشود، توسعه گردشگري زيانآور و نامطلوب خواهد شد. در نگاه جديد به برنامه¬ريزي، برنامه¬ريز ابتدا به افق آينده مي¬رود و با حضور در آن و ديده¬باني حال وگذشته، مسيرهاي مشخص براي توسعه گردشگري تعيين و تدقيق مي¬كند .با توجه به قابليت¬هاي شهرستان اردكان (قدمت تاريخي، فرهنگ غني، موقيعت استراتژيك مركز بودن و امنيت) مي¬توان با شناخت فضاهاي موثرآينده، بازتعريفي از نقش اين شهرستان در فرايند توسعه ملي و راهبردي آن براي توسعه مطلوب ارائه داد. پژوهش حاضر از لحاظ هدف كاربردي و از نظر ماهيت بر اساس روشهاي جديد علم آينده پژوهي، تحليلي و اكتشافي است كه با به كارگيري تركيبي از مدلهاي كمي و كيفي انجام گرفته است. در اولين مرحله از اين پژوهش، با بررسي وضعيت موجود شهرستان اردكان و از طريق تكميل پرسشنامه دلفي توسط كارشناسان و مديران اجرايي گردشگري، 45 عامل به عنوان عوامل تاثيرگذار در زمينه گردشگري انتخاب شدند. در مرحله دوم، در محيط نرم¬افزارMICMAC، نظرات كارشناسي در قالب ماتريس 45×45 وارد گرديد و ده عامل به عنوان مسائل كليدي (پيشران¬هاي اصلي) در مديريت گردشگري شهرستان اردكان شناسايي شد. نرخ پرشدگي 18.37% ماتريس MDI در اين پژوهش، نشان¬دهنده صحيح و قابل اتكا بودن نتايج است. پس از شناسايي و معرفي پيشران¬ها، در محيط Mactor مشخص گردد كه پيشران¬هاي تعيين شده با چه دستگاه¬هايي در ارتباط هستند و چه تضاد و يا اشتراك منافعي دارند، بطوريكه كارگزاران غالب را (گروه¬هاي مردم نهاد) و كارگزاران دو جانبه را (مديريت و برنامه¬ريزي، گردشگري و مردم) و مغلوب را (اداره راه و شهرسازي، شهرداري و محيط¬زيست و جهاد كشاورزي) و همچنين مستقل را دانشگاه شناسايي نمود. در مرحله آينده نگاري، چهار فرضيه باتوجه به پيشران¬هاي كليدي تعريف گرديد و سپس از نتيجه سه مرحله اول به عنوان ورودي خام مرحله بعدي استفاده ¬شد. بدين صورت كه فرضيه¬هاي كلي در قالب سه ماتريس، يك ماتريس با فرض مستقل و دوماتريس با فرض مشروط توسط كارشناسان تكميل گرديد و متعاقب آن شش سناريو از محتمل¬ترين سناريوها در محيط Smic-Prob-Expert استخراج گرديد. به ترتيب سناريوها شامل: 1000 (تنها مردم محور)، 1100 (مردمي- دانشگاهي)، 1101 (مردمي- دانشگاهي- ساير)، 0000 (هيچ¬كدام از فرضيه¬ها رخ ندهد)، 0111 (دانشگاهي- مديريت- ساير)، 1110 (مردمي- دانشگاهي- مديريتي) بودند. جهت گزينش سناريوي مطلوب در اين مرحله از نرم¬افزار MORPHOLاستفاده گرديد. در اين مرحله از بين 40000 سناريويي كه حاصل شد، تعداد 5000 سناريو با در نظرگرفتن تركيب¬هاي استثناء به صورت قطعي شدند و باز از بين 64 سناريو قطعي و ترجيح داده شده، 4 سناريو محتمل انتخاب شدند و درپايان در محيط نرم¬افزار MUTIPOL خط-مشي¬هايي براي هر سناريو مشخص گرديد. بطوريكه ارتباط بين سياست¬ها و اقدامات و همچنين ارتباط بين سياست¬ها و سناريوهاي مورد نظر استخراج گرديد و همچنين نقشه نزديكيِ اقدامات و سياست¬ها و نزديكيِ سياست¬ها و سناريوها هم قابل شناسايي گرديد. بنابراين اگر هنگام تدوين سناريوها و خط مش¬ها تفكر جدي صورت گيرد، جاي بسي اميد است كه دولت در مقابل هر اتفاقي در آينده از قبل آماده است و بتواند بر مسير اتفاقات آينده تاثيرگذار باشد.
كلمات كليدي: گردشگري، آينده پژوهي، پيشران¬هاي اصلي گردشگري، محتمل¬ترين سناريوها، خط¬مشي¬هاي توسعه گردشگري.
چكيده انگليسي :
Astrbect
Tourism is one of the most important development tools in the world. Despite the many benefits that can be given to the tourism industry, if proper planning is not done in this field .the development of tourism will be harmful and undesirable ,the planner first goes to the future horizon and by attending it and observing the present and the past, determines and refines specific paths for the development of tourism. Considering the capabilities of Ardakan City (historical antiquity, rich culture, strategic location of the center and security), by recognizing the effective spaces of the future, it is possible to redefine the role of this city in the national development process and its strategy for optimal development. The present research is applied in terms of purpose and in terms of nature based on new methods of futurology, analytical and exploratory science which has been done by using a combination of quantitative and qualitative models.in the first stage of this study, by examining the current situation of Ardakan city and by completing the Delphi questionnaire by tourism experts an executives, 45factors were selected as influential factors in the field of tourism. In the second stage, in the MICMAC software environment, expert opinions were entered in the form of a 45×45 matrix and ten factors were identified as key issues (main drivers) in the tourism management of Ardakan city. the filling rate of 18.37% of the MDI matrix in this study indicates the correctness and reliability of the results. after identifying and introducing the propellants, determine in the Mactor environment which devices the specified propellants are associated with and what conflicts or common interests they have, so that the dominant brokers (NGO groups) and bilateral brokers (management and planning, tourism and people) and defeated (department of roads and urban development .municipality and environment and Jihad-e-Agriculture) as well as an independent university. In the futurism stage, four hypotheses were defined according to the key drivers and then the result of the first three stages was used as the raw input of the next stage. Thus, the general hypotheses in the form of three matrices, one matrix with independent hypothesis and two matrices with conditional assumption were completed by experts and subsequently six scenarios were extracted from the most probable scenarios in Smic-Prob-Expert environment. Scenarios include: 1000 (people –centered only), 1100 (people-academics), 1101 (people –academic s-others), 0000 (none of the hypotheses occur), 0111 (academic management-others), 1110 (popular –academic managerial). MORPHOL software was used to select the optimal scenario at this stage. At this stage, out of 40000 scenarios that were obtained, 5000 scenarios were finalized by considering the exception combinations, and again, out of 64 definite and preferred scenarios, 4 possible scenario were selected, and finally in the MUTIPOL software environment .policy guidelines were identified for each scenario. Thus the relationship between policies and actions as well as the relationship between policies and scenarios were extracted and also the map of proximity of actions and policies and the proximity of policies and scenarios could be identified. Therefore, if serious thinking is done when formulating scenarios and mesh lines, there is a lot of hope that they government is ready for any eventuality in the future and can influence the course of future events.
Keywords: tourism, futures studies, main drivers of tourism, most likely scenarios, tourism development policies
