عنوان :
ارزيابي پاسخهاي رشد و فيزيولوژيك دانهالهاي دو پايه پسته به غلظت روي در خاك تحت تنش خشكي
عنوان به انگليسي :
Assessment of Growth and Physiological Responses of Two Pistachio Rootstock to Soil Zinc Concentration Under Drought Stress
نويسنده اصلي :
كرماني عليرضا Kermani Alireza
استاد راهنما :
جعفري اعظم Jafari Azam , كريمي سهيل Karimi Soheil
استاد مشاور :
شيرمردي مصطفي Shirmardi Mostafa
رشته تحصيلي :
علوم و مهندسي باغباني گرايش درختان ميوه
دانشكده :
كشاورزي و منابع طبيعي
گروه :
علوم و مهندسي باغباني
كليدواژه فارسي :
پسته , تنش خشكي , روي , پرولين , كربوهيدرات محلول
كليدواژه لاتين :
pistachio , drought stress , zinc , proline , soluble carbohydrates
چكيده :
كشت و كار پسته در مناطق خشك مركزي كشور رواج دارد. با توجه به شرايط اقليمي اين مناطق، بروز تنش خشكي در طول فصل رشد گياه اجتنابناپذير است. در پژوهش حاضر تلاش شد تا با بهينهسازي محتواي روي در خاك، سطح تحمل پايه¬هاي پسته نسبت به تنش خشكي افزايش داده شود. در يك آزمايش فاكتوريل در قالب طرح كاملاً تصادفي با 4 تكرار، پايه¬هاي پسته شامل دانهال¬هاي پسته اكبري و بادامي به مدت 90 روز تحت دو رژيم آبياري (90 و 40 درصد آب قابل استفاده) و چهار سطح روي در خاك (شاهد، 5، 10 و 20 ميلي¬گرم روي در كيلوگرم خاك) قرار داده شدند. در انتهاي آزمايش، شاخص¬هاي رشد گياه شامل ارتفاع شاخساره، قطر ساقه، تعداد برگ، سطح برگ، تجمع ماده خشك در ريشه، ساقه و برگ ارزيابي شد. افزون بر اين، محتواي نسبي آب، شاخص پايداري غشاء، غلظت رنگيزه-هاي فتوسنتزي، و محتواي اسموليت¬هاي آلي شامل پرولين و كربوهيدرات¬هاي محلول نيز ارزيابي شد. تنش خشكي سبب كاهش ارتفاع گياه، تعداد برگ، سطح برگ و بيومس گياه شد ولي اثر معنيداري بر قطر ساقه نداشت و سبب افزايش وزن خشك ريشه شد. كاهش رشد تحت شرايط تنش خشكي با كاهش محتواي نسبي آب در برگ در ارتباط بود. كاربرد روي در خاك سبب افزايش سطح برگ و حفظ برگ-هاي گياه تحت تنش شد. افزون بر اين، در شرايط تنش خشكي، كاربرد روي تا 5 ميليگرم در كيلوگرم خاك سبب افزايش پايداري غشاء و حفظ محتواي كلروفيل برگ شد. اين نتايج، نقش روي در كاهش آسيب اكسيداتيو در برگ تحت شرايط تنش خشكي را نشان داد. هر چند كاربرد 20 ميليگرم روي در خاك سبب مسموميت گياه و تشديد اثرات سوء تنش خشكي شد. خشكي سبب تجمع پرولين و كربوهيدرات¬هاي محلول در برگ پايه¬هاي پسته شد. با تجمع پرولين در پايه بادامي، رشد گياه در شرايط تنش خشكي بيشتر شد. در پايه اكبري تجمع كربوهيدراتهاي محلول بيشتر از پايه بادامي بود. نتايج پيشنهاد كرد كه تجمع كربوهيدرات¬هاي محلول در برگ پايه¬هاي پسته يك واكنش غيرفعال به تنش خشكي و ناشي از محدوديت رشد است. كاربرد روي در خاك سبب كاهش تجمع كربوهيدراتهاي محلول و پرولين در گياه شد. در مجموع پايه بادامي به عنوان پايه متحمل¬تر جهت كشت در مناطق خشك معرفي و كاربرد 5 ميلي¬گرم روي در كيلوگرم خاك جهت بهبود رشد و كارايي هر دو نوع پايه در شرايط تنش خشكي و يا بدون تنش پيشنهاد شد.
چكيده انگليسي :
Cultivation of pistachio is prevalent in the arid central regions of the country. Due to the climatic conditions prevailing in these areas, the occurrence of drought stress during the growing season is unavoidable. In the present study, we tried to increase the level of tolerance of pistachio rootstocks to drought stress by optimizing the content of zinc in the soil. A factorial experiment on the basis of completely randomized design with 4 replications was conducted on pistachio rootstock seedlings including Akbari and Badami. The plants were irrigated under two regimes (90 and 40% available water) and four levels of zinc in soil (control, 5, 10 and 20 mg zinc/kg Soil) for 90 days. At the end of experiment, plant growth indices including shoots height, stem diameter, leaf number, leaf area, dry matter accumulation in root, stem and leaf were evaluated. Additionally, the relative water content, membrane stability index, photosynthetic pigment concentrations, and the content of organic osmolytes including proline and soluble carbohydrates were also evaluated. Drought stress reduced plant height, number of leaves, leaf area and biomass of plants, but did not have a significant effect on stem diameter and increased root dry weight. Reduction of growth parameters under drought stress conditions was associated with a decrease in the relative content of water in the leaves. Application of zinc in soil increased plant growth under irrigation treatment and drought stress treatment. Improved growth was due to increased leaf area and plant leaves. In addition, under drought stress, application of zinc to 5 mg / kg of soil increased the membrane stability and maintained chlorophyll content of the leaf. These results showed the role of zinc in reducing oxidative damage in leaf under drought stress conditions. However, application of 20 mg Zn in soil caused toxicity and has exacerbated the effects of drought stress. Drought stress caused the accumulation of proline and soluble carbohydrates in the pistachio rootstocks. In addition to increasing proline accumulation in the Badami, plant growth increased under drought stress conditions. But in the Akbari rootstock, the accumulation of soluble carbohydrates was higher than the Badami rootstock. These results suggested that the accumulation of soluble carbohydrates in the pistachio rootstock leaves a passive reaction to drought stress caused by growth constraints and can not play a role in drought tolerance. Application of zinc in soil reduced the accumulation of soluble carbohydrates and proline in the plant. In total, Badami rootstock was introduced as a tolerant rootstock for using in dry soils and application of 5 mg Zn in kg of soil was proposed to improve the growth and efficiency of both rootstocks in drought stress conditions or without stress.
تاريخ دفاع :
10/7/2018 12:00:00 AM
واردكننده اطلاعات :
خانم فتوحي
